ADHD در دانشجویان

مقاله زیر در نشریه طب و تزکیه به نشر رسیده بود و کسانی که دوست دارند از این مقاله در کارهای علمی‌شان استفاده نمایند، لطفا به اطلاعات زیر جهت ذکر مرجع توجه نمایند

   طب و تزکیه

تابستان 1383;

 -(53):25-31. 

صرامی فروشانی پوریا,

هاشمی نظام

 

 

************************

 

 ADHD علتی رایج برای دشواری‌های یادگیری و ناهنجاری‌های رفتاری در دانشجویان، که غالباً تشخیص داده نمی‌شود.

 

  چکیده:

            ‌اختلال کم توجهی و بیش فعالی  (ADHD ) یک اختلال عصبی و ارثی است که مطالعات اخیر نشـان داده اند، بر خلاف آنچه تا کنون تصور می شد در بزرگسالان عمدتاً‌ از بین نمی‌رود و در بزرگسالان  شیوع زیادی دارد، امـاغالباً‌ تشخیص داده نمی شود. این اختلال برای افراد مبتلا، مخصوصاً‌ دانشجویان و کسانی که نیازمند تمرکز حواس هستند،  مشکلات بسیاری را در زمینه های عاطفی، اجتماعی، تحصیلی و شغلی ایجاد می نماید و در صورت تشخیص، به  سـادگیقابل درمان است.

         برای تألیف این مقاله تمام مقاله‌های مرتبط از طریق اینترنت بررسی شده و به بسیاری از کتابهای معتبر نیز استناد  شده است . در تحقیقات مذکور، مشاهده شده که یکی از مشکلات اصلی ADHD ، افت تحصیلی است و هم چنین دیده شده که بسیاری از دانشجویانی که برای‌شـان تشخیــصADHD  مطرح شده است، قبلاً هم به مراکز درمانی و مشاورة   دانشگاه‌ها مراجعه کرده بوده اند، اما ADHD در آنها تشخیص داده نمی‌شده‌است. در صورتی که دانشجویان مبتلا به ADHD، با داروهای ‌محرک و روش‌های دیگر درمان بشوند،کمک بسیار زیادی‌به وضعیت تحصیلی‌و سایرجنبه های زندگی آنهامی‌شود.

       مطالعات متعددی در زمینة تشخیص ADHDدر بزرگسالان انجام شده است.ملاک تشخیصی«وندریوتا»خصوصیات افــراد بزرگسال مبتلا به ADHD را ذکر نموده است و در مصاحبه های بالینی با توجه به این به این ملاک می‌توان در افـراد بزرگسال ADHD را تشخیص داد.

       مؤثرترین راه درمان ADHD در بزرگسالان، تجویز «داروهای محرک» است. استفاده از انواع روشهای‌روان‌درمانی‌نیز همزمان با دارو سودمند است. همچنین باید به فکر تشخیص اختلالات  همراه با ADHD از قبیل اختلالات یادگیری،اختلالات  خلقی و یا اضطرابی نیز بود و به درمان آنها نیز پرداخت .

         ضروری است که در ایران مطالعاتی پیرامون تشخیص و درمان ADHD در بزرگسالان انجام شود و توجه به راهکارهایی برای آشنا سازی افراد درمانگر به روشهای تشخیص و درمان ADHD ضروری است .از ایــن لحاظ مراکز درمانی و مشاوره مستقر در دانشگاهها از حساسیت خاصی برخوردارند و معاونت‌های آموزش و دانشجویی نیز باید به این مقوله توجه داشتهباشند و در خصوص آن توجیه شوند.

 

کلید واژه : اختلال کم توجهی و بیش فعالی، موفقیت تحصیلی، اختلالات یادگیری، دانشجویان دانشگاه، مراکز مشاورةدانشگاه ها، داروهای محرک، ملاک تشخیصی وندریوتا.                                                     

 

 

 

مقدمه

       اختلال کم توجهی و  بیش فعالی Attention Deficit Hyperactivity Disorderکه در  این مقاله ADHD نامیده می‌شود، یک اختلال عصبی ارثی و شایع است که از کودکی وجود داشته و علت ایجاد آن احتمالا‌ً کاهش عملکرد سیستمهای تولید کننده دوپامین( Dopamine ) در مغز می‌باشد( 1،2) و در مبتلایان به ADHD ، در کنترل فعالیتها و تکانه‌ها توسط قشر مغز مشکل وجود دارد3.

         بررسی شیوع ADHD و شرح حال افراد مبتلا نشان می دهد که شیوع آن در بچه‌ها 3 تا 10% است که یک‌سوم تا دوسوم آنها تا بزرگسالی هم مشکلاتشان ادامه پیدا می‌کند و شیوع ADHD در جمعیت افراد بزرگسـال عادی 1 تا 6% تخمیـن زده می شـود(‌2). لـذا برخلاف گذشتـه، امـروزه اعتقـاد بر این است که نشانه‌های  ADHD  بعد از بلوغ عمدتاً ادامه پیدا می کنند2،3.

       نظر به شایع بودن ADHD ، این اختلال بسیار مورد توجه قرار گرفته است(4) و به طور فزاینده‌ای به عنوان یک تشخیص معتبر در بالغان محسوب می شود(2،3،5). اما غالباً درک نادرستی از  ADHD در بزرگسالان وجود دارد و این حالت غالباً تشخیص داده نمی شود(3) و اختلالات مرتبط با ADHD در بزرگسالان به اندازة کافی بررسی نمی‌شوند(5)‌‌.  این اختلال مشکلات بسیاری را برای افراد مبتلا ایجاد می‌کند و موفقیت اجتماعی، تحصیلی، و رشد عاطفی افراد مبتلا را تحــت تأثیــــر قرار می‌دهد(3،6). ADHD خطر سوء مصرف مواد، بزهکاری،‌ زندانی شدن، شکستهای شغلی، طلاق و مشکلات ازدواج را افزایش می دهد.3

       نکتة بسیار مهم این است که با کمک درمانهای چند جانبه(2،6) و در درجة اول از طریق درمان دارویی, بیشتر افراد مبتلا بهبودی قابل توجهی کسب می‌کنند.

       با توجه به این که مراکز درمانی و مشاوره در دانشگاهها محلهایی برای مراجعة دانشجویان برای حل مشکلات مختلف از قبیل مشکلات تحصیلی، شغلی، ازدواج، مسائل عاطفی و بعضی مسائل اجتماعـــی هستند و نظـر به جدید بودن مطالعاتی که بیانگر ادامة ADHD در بزرگسالی و نقش آن در تمام زمینه های یاد شده می باشند، در این مقاله اهمیت ADHD در بزرگسالان برای این مراکز و چگونگی تشخیص و درمان ADHD در بزرگسالان مرور می‌شود.

 

روش

  به منظور بررسی مباحث یاد شده، از طریق اینترنت ( ‍‍Pub Med ) و بکارگیری همزمان کلمة ADHD و کلمات کلیدی مرتبط با مراکز مشاوره دانشگاه‌ها و دانشجویان، تمام مقالات مرتبط مورد بررسی قرار گرفتند و در نهایت از حدود 30 مقاله استفاده شد. هم‌چنین به جدیدترین چاپ کتاب روانپزشکی کاپلان سادوک(1،29) که کتاب مرجع روانپزشکی است و کتاب آقای دکتر وندر wender))3 به نام «ADHD در بزرگسالان4»، استناد شده است7،14،30.

 

یافتهها

مشکلات تحصیلی به عنوان زنگ خطری برای احتمال ابتلا دانشجویان به ADHD

در افراد ADHD، موفقیت تحصیلی و شغلی از آن‌چه که با توجه به ضریب هوشی، میزان تحصیـلات و فرصت‌های موجود برای فرد انتظار میرود، کم‌تر هستند. این ناکامیهای تحصیلی هم مستقیماً ناشـی از ADHD هستند و هم میتوانند ناشی از اختلالات یادگیری همراه ADHD و یا هر دو باشند7.

       به طور کلی دیده شده است که کودکان مبتلا به ADHD نمراتشان در مدرسه از سایر همکلاسیهایشان کمتر است(8). همچنین در 30% کسانی که ADHD تشخیص گذاری شدند، همزمان اختلالات یادگیری نیز وجود داشته است(9). بنابراین از آنجا که ADHD به وضوح با اختلالات یادگیری همراه است، بنابراین در مواردی که علیرغم درمان، اختلال عملکرد تحصیلی ادامه پیدا میکند، در افرادی که قبلاً تشخیص ADHD برایشان مسجل شده است، باید به دنبال اختلالات یادگیری نیز بود و برعکس در کسانی که دچار اختلالات یادگیری هستند، باید ADHD را بررسی کرد. اما غالباً در بچههایی که مبتلا به اختلالات یادگیری هستند، تشخیص ADHD در نظر گرفته نمیشود10.

       اگر یک فرد بزرگسال مبتلا به ADHD، در کودکی مبتلا به اختلالات یادگیری نیز بوده باشد، این مشکل در بزرگسالی نیز ادامه پیدا خواهد کرد. هرچه این اختلالات زودتر و در کودکی و نوجوانی و در سنین مدرسه تشخیص داده شوند، در دوران بزرگسالی مشکلات ثانویة کمتری ایجاد خواهند شد6.

       لذا در هر فرد بزرگسالی که با شکایت از عدم موفقیت تحصیلی و شغلی مراجعه می‌کند، باید به فکر  ADHD هم بود و براساس ملاکهای موجود او را از لحاظ تشخیص ADHD بررسی نمود.

 

ADHD در دانشجویان دانشگاه

       در یک مطالعه، در دانشجویانی که با استفاده از ملاکهای تشخیصی،مبتلا به ADHD تشخیص داده شدند، مشکلات تحصیلی و روانی به صورت گذشتهنگر بررسی و با گروه شاهد مقایسه شدند. یافته‌ها حاکی بر این بودند که نمرات دانشجویان مبتلا به ADHD پایینتر و احتمال مشروط شدن آنها بیشتر است و آنها مشکلات تحصیلی بیشتری را گزارش میکنند. همچنین در افراد مبتلا به ADHD, کسانی که دانشجو بودند در مقایسه با سایر افراد مبتلا به ADHD، مشکلاتشان بیشتر ناشی از اختلالات یادگیری بوده است.5

    همچنین در یک مطالعه دیگر در مراکز درمانی و مشاورة دانشگاه‌ها، با بررسی کامل روانپزشکی مشکلات فعلی و همچنین بررسی تاریخچة دوران کودکی، نوجوانی و بزرگسالی دانشجویان، در 42 نفر از آنها برای اولین بار تشخیــص ADHD مطرح شد. مشکلاتی که این افراد بدان علت به مراکز درمانی و مشاوره مراجعه کرده بودند، عبـارت بـود از: نشانههای ADHD، نشانههای خلقی، اختلالات غیراختصاصی یادگیری و ناکامیهای تحصیلی. در این افراد سایر مشکلات موجود همزمان با ADHD، عبارت بودند از: اختلالات افسردگی، اختلالات اضطرابی، اختلالات یادگیری، سوء مصرف مواد مخدر یا الکل یا هر دو، وابستگی، مشکلات قانونـی و اختلالات خوردن. در تاریخچه دوران کودکی این دانشجویان، ناکامی‌های تحصیلی، ناتوانی‌های یادگیری و مشکلات رفتـــاری وجود داشته است.

   نکته جالب توجه این است که در شرایطی مشکل ADHD در این افراد تا زمان انجام این مطالعه ناشناخته باقی مانده بود، که 33% از این افراد در زمان کودکی به دلیل مشکلات تحصیلی و رفتاری مورد بررسـی قرار گرفته بودهاند و 36% آنها در زمان بزرگسالی  برای بررسی نشانههایی غیر از نشانههای ADHD در جستجوی مراقبتهای روانشناسی برآمده بودهاند. از همه مهمتر این که 31% آنها برای اولین بررسی، به مرکز درمانی دانشگاهشان مراجعه کرده بودهاند١١.

      به طور کلی دیده شده است که ADHD موفقیت اجتماعی، تحصیلی و رشد عاطفی دانشجویـان دانشگاهها را تحت تأثیر قرار میدهد.٣

      نکته دیگر این که در یک مطالعه نشانههای ADHD در دانشجویان دانشگاهها کمتر از سایر افراد مبتلا به ADHD(12) و در یک مطالعه دیگر نمرات آنها را در یک آزمون تشخیصی ADHD بیشتر(13) گزارش کردهاند که باید به این اختلافها در زمان هنجاریابی آزمونها دقت نمود

/ 2 نظر / 208 بازدید
مهدی

سلام آقای دکتر اگه ممکنه آدرس مطب تون رو بزارین من فکر میکنم بیشتر علائم ADHD رو دارم میخوام مطمئن شم

مادر یک دانشجو بامشکل پیش فعالی

مطلب نوشته شده خیلی به من کمک کرد که اطمینان پیدا کردم مشکل پسرم با توجه به خصوصیات دقیقی که ذکر شده بودچیزی جز adhdنیست ودر پی درمان باشم واز شم ممنون وسپاسگزارم لطفا یک مرکز در کرج معرفی کنید که برای درمان از انجا کمک بگیرم